Vandaag: hoogtepunt van het Friese lied

- Vandaag

 Twarres
Twarres

De Top 40 is sinds 1965 de toonaangevende hitlijst van Nederland. In de rubriek Vandaag blikken we terug op gebeurtenissen in de popmuziek die exact X jaar geleden plaatsvonden. In deze aflevering van Vandaag: de allereerste Friestalige nummer 1-hit in de Top 40.

Voor de eerste mijlpaal in de geschiedenis van de Friestalige popmuziek moeten we terug naar 23 augustus 1997. Op die datum kwam De Kast nieuw binnen op nummer 30 met In Nije Dei. Voor de Zwaagwesteindse band was dat niet heel bijzonder. Immers had de formatie in 1996 al Top 40-ervaring opgedaan met de Nederlandstalige hitjes Een Teken Van Leven (nr. 31) en Raak (nr. 24). Voor de geschiedenis van de Nederlandse Top 40 was het echter opzienbarend, want het was de allereerste Top 40-hit die in het Fries werd gezongen! 

De Friestalige muziek van De Kast bleek aan te slaan in Nederland, want In Nije Dei kwam tot de tweede plaats en in 1998 wist ook Eltse Grins Foarby de bovenste tien te bereiken. De band was echter de enige act die in de jaren 90 de Top 40 bereikte met een in het Fries gezongen track, ondanks het succes van het Leeuwardense talentenjacht Liet. Dat evenement wordt sinds 1991 jaarlijks gehouden, maar nooit wist er een artiest door te breken via Liet. Eén uitzondering daargelaten. Die uitzondering was de winnaar van de publieksprijs in 1999.

Die winnaar was Twarres, een duo uit het Friese dorp Warga. Het tweetal won de prijs met Wêr Bisto en de single werd in de zomer van 2000 uitgebracht. Dat was echter zonder succes, want de ballad bungelde onderaan de Mega Top 100 en dreigde weer in de vergetelheid te geraken. Paul de Leeuw stak daar een stokje voor en nodigde Twarres uit voor een optreden in zijn show Huis Van Oranje. Wêr Bisto werd gespeeld en de populariteit van de single steeg vervolgens enorm. 

Dat heeft er zelfs toe geleid dat Wêr Bisto op 4 november 2000 naar de felbegeerde koppositie is gestegen in de Top 40! Twarres heeft daarmee met zijn debuuthit direct goud in handen, maar nog belangrijker voor de hitparadegeschiedenis: de allereerste Friestalige nummer 1-hit is een feit! Wêr Bisto verblijft zes weken in de top van de hitlijst. Twarres voegt later nog een top 10-hit aan zijn repertoire toe, maar She Couldn't Laugh is toch echt een Engelstalige plaat.

Dit gebeurde er nog meer op 4 november
1990: Buddy - The Buddy Holly Story gaat in première op Broadway. De musical gaat over het leven van Buddy Holly, die op 3 februari 1959 na een tragisch vliegtuigongeval om het leven kwam.
1993: De film What's Love Got To Do With It gaat in première. Hij is gebaseerd op de autobiografie van Tina Turner. Van de soundtrack bereiken I Don't Wanna Fight en Disco Inferno de Top 40.
1995: Coolio en L.V. stijgen naar de eerste plaats met Gangsta's Paradise. Voor het eerst in de geschiedenis is een gangstarapplaat wereldwijd zo'n grote hit geworden.
1995: Queen komt binnen op nummer 12 met Heaven For Everyone. Het is de eerste single van het album Made In Heaven, het allerlaatste album dat leadzanger Freddie Mercury (1946-1991) met zijn band opnam.
1995: Michael Jackson verschijnt in Duitsland voor een optreden in het televisieprogramma Wetten Dass...?. Hij brengt daar voor het eerst Earth Song ten gehore, dat later een grote hit wordt.
1998: De stomdronken Oasis-zanger Liam Gallagher wordt gearresteerd in Londen. In een pub sloeg hij de fotograaf Mel Bouzac in elkaar. 
2000: De Sugababes maken met Overload voor het eerst hun opwachting in de Top 40. De plaat bereikt zijn top op nummer 14. Na Overload bereiken de Britten nog veertien keer de Top 40, waarvan twee keer op nummer 2 (Round Round en Hole In The Head).
2006: Jeckyll & Hyde maken hun entree in de Top 40 met hun debuutsingle Frozen Flame. Het is de eerste hit in het jumpstylegenre. Het duo weet begin 2007 met Freefall een nummer 1-hit te scoren.

Vandaag geboren:
1931 - Clinton Ford, bij overlijden 77 jaar,
1946 - Penny McLean, Silver Convention
1947 - Mike Smith, Amen Corner
1950 - Franky Boy,
1950 - Wolfgang Heichel,
Dschinghis Khan
1954 - Chris Difford, Squeeze
1956 - Bernard Sumner, New Order
1961 - René Van Collem, Doe Maar
1966 - Kool Rock Ski, The Fat Boys
1969 - Puff Daddy, Diddy - Dirty Money
1971 - Gregory Porter,
1974 - Louise Redknapp, Eternal
1989 - Dr Phunk,

Vandaag op nummer 1:
1967 - 1 (1) Massachusetts- The Bee Gees (Polydor), 3 weken op nummer 1
1972 - 1 (1) Sugar Me- Lynsey De Paul (MAM), 4 weken op nummer 1
1978 - 1 (1) Hopelessly Devoted To You- Olivia Newton-John (RSO), 4 weken op nummer 1
1989 - 1 (1) Girl I'm Gonna Miss You- Milli Vanilli (Hansa), 3 weken op nummer 1
1995 - 1 (6) Gangsta's Paradise- Coolio featuring L.V. (MCA), 1 week op nummer 1
2000 - 1 (3) Wêr Bisto- Twarres (EMI), 1 week op nummer 1
2006 - 1 (1) Everytime I Think Of You- Marco Borsato & Lucie Silvas (Universal), 4 weken op nummer 1
2017 - 1 (1) What About Us- P!nk (RCA), 4 weken op nummer 1